Fundacja

Fundacja

 

 

FUNDACJA URBAN FORMS 2008 - 2020

Krótko

Fundacja Urban Forms, założona w 2008 roku w Łodzi przez Teresę Latuszewską-Syrda, prowadzi działalność polegającą na upowszechniania kultury i sztuki miejskiej oraz propagowaniu jej w różnorodnych środowiskach w Polsce i zagranicą. Poprzez „sztukę miejską” rozumiemy taki rodzaj sztuki, który odnosi się do miasta i miejskiego życia, jest wykonywana przez artystów, którzy mieszkają, lub przejawiają zamiłowanie do życia w mieście. Rozumiana w ten sposób sztuka łączy street art, graffiti i określa wszelkie wizualne formy sztuki powstałe w obszarach miejskich i inspirowane miejską architekturą.

Cele/działania

Naszym głównym celem jest wspieranie i upowszechnianie kultury i sztuki, a także ochrona dóbr kultury i dziedzictwa narodowego. Cele szczegółowe to min: promowanie współczesnych form wyrazu artystycznego związanego z aktywnością w przestrzeni publicznej, w szczególności sztuki ulicy (street art), jako narzędzia do tworzenia dóbr kultury i w procesie szeroko rozumianej rewitalizacji społecznej; inspirowanie i wspieranie przedsięwzięć i działań (w tym przedsięwzięć nowatorskich) w szczególności w zakresie organizacji różnorodnych form działań kulturalnych i kulturotwórczych; upowszechnianie sztuki i kultury ze szczególnym uwzględnieniem kultury młodzieżowej, w tym graffiti i hip hop, a tym samym przeciwdziałanie spadkowi zainteresowania u dzieci i młodzieży uczestnictwem w życiu kulturalnym poprzez m.in. wskazanie atrakcyjnych dla nich i interesujących gatunków sztuki XXI wieku, takich, jak street art.

Powyższe cele realizujemy min. poprzez: organizowanie wydarzeń artystycznych i społecznych w przestrzeni publicznej; prowadzenie działalności edukacyjnej, naukowej, publicystycznej i wydawniczej; wspieranie artystów; tworzenie lobby podmiotów odpowiedzialnych za kształt przestrzeni publicznej i działających w tej przestrzeni.

Fundacja nie ma stałego źródła finansowania, środki na działania zdobywamy poprzez udział w konkursach dotacyjnych i grantowych, od sponsorów i darczyńców, a także prowadząc działalność gospodarczą. Zbudowaliśmy również znaczące grono partnerów, wśród których wiodące znaczenia ma współpraca z Katedrą Etyki Wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu Łódzkiego.

Działalność

Od września 2011 roku fundacja realizuje projekt Galeria Urban Forms, który polega na umieszczaniu wielkoformatowych obrazów – murali - na ścianach budynków w przestrzeni publicznej Łodzi. Idea tworzenia galerii murali w centrum miasta była u swego zarania ściśle związana z jego unikalną architekturą: nagromadzeniem kamienic, a także występującymi tu na niespotykaną nigdzie indziej skalę wielkimi, ślepymi ścianami budynków stojącymi frontem do ulic i chodników. Galeria, prezentująca zarówno uznanych, jak i debiutujących twórców jest przedsięwzięciem artystycznym, bez politycznych czy komercyjnych odniesień. Jedynym kryterium wyboru artystów jest ich dorobek i wysoki poziom prac. Fundacja jest też organizatorem Urban Forms Festival (organizowany również pod nazwą Festiwal Galeria Urban Forms i Festiwal Energia Miasta), w czasie którego powstają kolejne obiekty sztuki w przestrzeni miejskiej, są też organizowane pikniki artystyczne, projekcje, warsztaty, spotkania z artystami.

Pod wpływem licznych dyskusji, rezultatów badań i wymiany doświadczeń Fundacja Urban Forms przyjęła profil działalności opartej na szerokich konsultacjach ze środowiskami społecznymi i naukowymi i zaczęła docierać ze sztuką miejską także tam, gdzie jest na nią społeczne zapotrzebowanie i gdzie dotąd jej brakowało, czyli nie tylko na wyeksponowanych ścianach, ale również w podwórkach czy poza śródmieściem. Taki jest społeczno-artystyczny projekt „Off Galeria” (edycja 2015 i 2017 – współfinansowany przez MKiDN), w ramach którego sztuka miejska powstaje we współpracy z lokalną społecznością, Muzeum Miasta Łodzi oraz animatorami społecznymi i naukowcami. Idea ta propaguje nie tylko murale, ale też kolekcję muzealną. W ten nurt wpisują się również takie projekty, jak Czary Bramy, MuraLove Gry, Zostań Detektywem Lokalnej Historii czy Teofilów Mon Amour. Fundacja Urban Forms jest też inicjatorem i organizatorem interwencji plastycznych należących do nurtu urban art oraz instalacji „Koncert na wstążki” Jerzego Janiszewskiego na Starym Rynku w Łodzi w 2016 i 2017.

Fundacja Urban Forms jest wydawcą pierwszej w Polsce naukowej dwujęzycznej monografii poświęconej muralom, opartej na obszernych badaniach jakościowych „Doświadczenie sztuki w przestrzeni miejskiej. Galeria Urban Forms 2011-2013/ Experience of Art in Urban Space. Urban Forms Gallery 2011-2013”, (Wydawnictwo Biblioteka/Fundacja Urban Forms, Łódź 2014), współwydawcą angielskiej monografii wielu autorów „Aesthetic Energy of the City. Experiencing Urban Art And Space”, pod redakcją A. Gralińskiej-Toborek i W. Kazimierskiej –Jerzyk (Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2016) oraz współorganizatorem trzech edycji Międzynarodowej Konferencji „Aesthetic Energy of the City” (wraz z Uniwersytetem Łódzkim).

Od 2014 r. Fundacja Urban Forms prowadzi autorski program konsultacji społecznych zwany „Dialogi wokół murali”, a raport z „Dialogów” z 2016 r. został min. opublikowany na stronie Narodowego Centrum Kultury i wysoko oceniony przez recenzenta NCK. W tym nurcie działań FUF mieści się też zrealizowany w 2015 roku w Łodzi, w wyniku wygranego przetargu „Program partycypacji społecznej w procesie rewitalizacji Centrum Łodzi”, współfinansowany przez Unię Europejską z Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna 2007-2013.

Fundacja prowadzi też działalność poza Łodzią, biorąc udział w konferencjach i wydarzeniach z kręgu sztuki miejskiej w Polsce, Europie, Azji i USA. Od 2013 roku Fundacja Urban Forms realizuje w Gdańsku projekt „Gdańskie Fasady OdNowa”, wygrywając co roku konkurs ogłaszany przez Urząd Miasta Gdańska. Przedsięwzięcie polega na nadawaniu dekoracji artystycznych elewacjom kamienic na gdańskiej Starówce, jest realizowane pod nadzorem konserwatora zabytków, a wszystkie prace artystyczne są wpisane w kontekst architektoniczny i historyczny tego obszaru. Imponująca jest różnorodność technik, wykorzystywanych w realizacji dekoracji, zarówno tych współczesnych, jak i tradycyjnych rzemieślniczych takich, jak malarstwo wielkoformatowe, freski, techniki rzeźbiarskie, sgraffito, metaloplastyka, detal architektoniczny, ceramika czy szkło artystyczne. Dzięki działaniom fundacji ponad 200 elewacji kamienic z gdańskiej Starówki zyskało nowy wygląd, a przez ulice Ogarną czy Szeroką biegną nowe szlaki turystyczne.

W 2014 i 2015 roku zasoby Galerii Urban Forms oraz projektu „Ogarna 2.0” i „Nowa Szeroka” (realizowane w ramach projektu „Gdańskie Fasady OdNowa”) zostały udostępnione w przez Google Cultural Institute w ramach Google Street Art Project, a projekt „Ogarna 2.0” został uznany przez Tygodnik Polityka za jedno z 10 najważniejszych wydarzeń z kręgu sztuk wizualnych w 2014 roku

Międzynarodowa popularność

Dzięki działalności Fundacji Urban Forms Łódź zaczęła być postrzegana jako miasto murali i dziś jest znana z tego na całym świecie. Murale stały się niekwestionowaną marką miasta, do Łodzi przyjeżdżają ludzie z całego świata, aby w realu poznać te wielkoformatowe dzieła, a do Fundacji Urban Forms za pośrednictwem Internetu zgłaszają się niemal codziennie artyści, którzy chcieliby nawiązać współpracę i namalować w Łodzi mural. W 2014 i 2015 roku zasoby Galerii Urban Forms zostały udostępnione w przez Google Cultural Institute w ramach Google Street Art Project. W ciągu ponad 10 lat istnienia fundacja doprowadziła do powstania 149 wielkoformatowych obrazów - murali, instalacji i mniejszych obiektów sztuki w Łodzi, Grudziądzu, Kostrzynie, Łęczycy, Modlnej, Ostrowie, Ozorkowie, Poznaniu, Gdańsku, a także Magnitogorsku.

Dziś Fundacja Urban Forms jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych organizacji działających w obszarze sztuki miejskiej, a Galeria Urban Forms notuje kolejne sukcesy w rankingach uznawanych portali i prasy street artowej o zasięgu międzynarodowym. Szczególnie istotny jest wysoki i międzynarodowy standard działań FUF wynikający z rozumienia reguł funkcjonowania kultury w przestrzeni publicznej. Należy podkreślić, że w ciągu ponad dziesięciu lat działania Fundacji Urban Forms zyskały godną podkreślenia jakość i wydźwięk środowiskowy, medialny i społeczny.